Главная Публикации «Личность-слово-социум» – 2006 ЯЗЫКОВЫЕ АНТИНОМИИ И ПАРАДОКСЫ М1ЖМОУНАЯ ЭКВ1ВАЛЕНТНАСЦЬ АНГЛИЙСКИХ И БЕЛАРУСК1Х ФРАЗАЛАГИЧНЫХ АДЗ1НАК З ЭМАЦЫЯНАЛЬНЫМ ЗНАЧЭННЕМ СМУТКУ У СВАЁЙ СЕМАНТЫЦЫ

Жукава Ю. А.
Беларуск дзяржауны университэт

М1ЖМОУНАЯ ЭКВ1ВАЛЕНТНАСЦЬ АНГЛИЙСКИХ И БЕЛАРУСК1Х ФРАЗАЛАГИЧНЫХ АДЗ1НАК З ЭМАЦЫЯНАЛЬНЫМ ЗНАЧЭННЕМ СМУТКУ У СВАЁЙ СЕМАНТЫЦЫ

Эмоцы1 - асабл1вы клас суб'ектыуных пс1халаг1чных станау, як1я зай-маюць важнае месца у жыцц1 i мове чалавека. Моуная перадача эмоцый не даследавана цалкам, што абгрунтоувае неабходнасць лiнгвiстычнага аналiзу сродкау, ягая адлюстроуваюць эмоцыi чалавека.
У даследаванн праводзiцца аналiз фразеалагiчных адзiнак, я^я у сваёй семантыцы маюць эмацыянальнае значэнне смутку.

Моуная карцiна свету нацыянальна: кожная мова мае свой спецы^ч-ны спосаб канцэптуалiзацыi свету. I калi перакладчык вымушаны знайсц неабходны эквiвалент, ён сутыкаецца з цяжкасцям^ якiя праяуляюцца у семантычных адрозненнях i спецыфiцы фразеалагiчных сютэм кожнай мовы. Але iснуюць i аднолькавыя з'явы матэрыяльнай i духоунай культуры носьбь тау розных моу, што пацверджваецца параунальна-супастауляльным ана-лiзам фразеалапзмау.
Фразеалагiчныя адзiнкi падзяляюцца на безэ^валентныт i эшвален-тныя, ягая у сваю чаргу могуць быць абсалютныш i частковымi эквiвалентамi.

Аналiз фразеалагiчных адзiнак са значэннем смутку у англiйскай i беларускай мовах дазваляе вылучыць абсалютныя i частковыя эквiваленты фразеалагiзмау гэтых моу.
Да абсалютных эквiвалентау можна аднесц фразеалагiзмы, якiя су-падаюць па семантычнай структуры, унутранай форме, кампанентнаму складу i граматычнай аргаызацыи. Гэта iнтэрнацыянальныя фразеалагiзмы, заснаваныя на бiблейскiх легендах, гiстарычных фактах, мiфах, у якiх дапус-каюцца нязначныя граматычныя разыходжаннi (упрауленне прышазоунь кау, наяунасць артыкля, множны/адзiночны лк назоунiкаУ). Да гэтай групы маюць дачыненне наступныя фразеалагiзмы: world sorrow -сусветная туга; one's heart is bleeding - сэрца крывёй аблiваецца; thorny path -цярысты шлях; dark day - чорны дзень; the Scourge of God - Бiч Божы; Crocodile tears

- кракадзшавы! слёзы; Pandora's Box - Скрыня Пандоры; going through purgatory - хаджэнне па пакутах; cry one's eyes out - выплакаць усе вочы; tear/pull one's hear out - рваць на сабе валасы; howl like a wolf -вауком/ воукам выць; drown one's sorrow - татць сваё гора; misfortunes never come alone/singly - бяда не пры1ходзщь адна.

Частковыя эшвалеты падзяляюцца на эквiваленты фразеалапзмау, якiя супадаюць па значэннi, стышютымнай накiраванасцi, блiзкiя па вобраз-насЦ, аднак розныя па лексiчнаму складу, i эквiваленты, якiя супадаюць па значэны, стылiстычнай накiраванасцi, але розныя па вобразнасцк Грама-тычная структура першай i другой групы могуць супадаць Ц не супадаць.
Прыкладамi частковых эквiвалентау фразеалагiзмаy якiя адносяцца да першай групы з'яуляюцца: bad news had wings, ill news come apace/flies fast, bad news travel quickly - прыйшла бяда - адчыняй вароты; pipe one's eyes -не асушваць вачэй; see/know much sorrow, nurse one's sorrow - на-мыкацца гора; crushed by one's sorrow - заб^ы! горам; one's heart is heavy
- балець сэрцам, душа балщь; touch one's heart, strike a deep chord in one's heart - за жывое браць; cut one on the raw/ tender place, sting one to the soul, hit one where it hurts - рэзаць па жывому; cry/weep on smb's shoulder -плакаць/паплакаць у камiзэльку; a heavy weight on smb's shoulders - камень на сэрцы; a millstone round one's neck - камень на шыи; have had one's share/fill of troubles, have gone through a lot, have seen plenty of awful things - зведаць л1ха; turn on/start the waterworks - распускаць нюн1; it's enough to make you cry/weep - хоць плач; taste/eat the bitter fruit - пажынаць горюя плады; reopen old sores, aggravate the wound - верадзщь сардэчныя раны; rub salt into/in smb's wound/wounds - сыпаць соль на рану; as black as sin/as thunder/as a thundercloud - туча тучай.

Да другой группы частковых экв1валентау фразеалапзмау належаць так1я як: a cracked bell can never sound well, when bees are old they yield no honey, an old ass is never good - старасць не радасць; out of the frying-pan into the fire - ад бяды уцёк, ды у гора трату; it never rains, it always pours -адна бяда не ходзщь; no joy without alloy - л1ха без дабра не бывае; lose heart - апусцщь рук1; smb's heart feels like a lump of lead - душа балщь; a fly in the ointment, a bug in the butter, a blot on the landscape - лыжка дзёгцю у бочцы мёду; not a bed of roses, not all beer and skittles, not all milk and honey -не мёд.

Супастауленне англмсгах i беларуск1х фразеалапзмау са значэннем смутку дазваляе правесц аналоги у трансфармацыи значэнняу канцэпта «смутак» i вытвщь спецы^чныт асаблiвасцi моу.

Литаратура:

  1. Квеселевич Д. И. Русско-английский фразеологический словарь. — М.: Рус. яз., 2001. — 705 с.
  2. Лепешау I. Я. Фразеалагичны слоунк беларускай мовы. У 2т. — Мн.: БелЭн,
    1993.
  3. 3. Тлумачальны слоунк беларускайлтаратурнай мовы: Больш за 65000 слоу
  4. Пад рэд. М. Р. Суднка, М. Н. Крыуко. - Мн.: БелЭн, 1999. — 784с.

 

Внимание!

Внимание! Все материалы, размещенные на сайте, выпущены в печатной форме и защищены законодательством об авторском праве Республики Беларусь. Полнотекстовое использование (перепечатка) материалов сайта допускается только с согласия издателя (ЧУП "Паркус плюс"), цитирование в научных целях допускается без согласия, но при обязательном указании автора статьи и источника цитирования.


Проверить аттестат

На правах рекламы